Milli Mücadele’nin ilk adımının atıldığı Samsun’da, “3. Uluslararası Kurtuluş Yolu Bisiklet Turu”nda pedallar yeniden tarih için dönmeye başladı. Karadeniz’in stratejik şehri Samsun, dört gün sürecek organizasyonla hem bisiklet sporunun hem de Kurtuluş Yolu’nun simgesel önemini uluslararası arenada bir kez daha gündeme taşıyor. Farklı kıtalardan gelen profesyonel bisikletçiler, 19 Mayıs ruhunun izinde Samsun’dan Havza ve Vezirköprü’ye uzanan rotada hem rekabet edecek hem de kentin turizm potansiyelini görünür kılacak.
Organizasyonun kapsamı ve etap yapısı
3. Uluslararası Kurtuluş Yolu Bisiklet Turu, Samsun’un merkezinden başlayarak kentin 17 ilçesini ilgilendiren geniş bir coğrafyada koşulacak etaplardan oluşuyor. Dört gün boyunca sürecek organizasyonda, sahil bandından iç kesimlere, ovalardan yüksek rakımlı geçişlere uzanan parkurlar, sporculara farklı zorluk seviyeleri sunuyor. Tütün İskelesi, Bandırma Vapuru çevresi, Sevgi Parkı ve Kurtuluş Yolu güzergahındaki tarihi duraklar, hem start hem de finiş noktalarıyla tura sembolik bir anlam kazandırıyor.
Önceki yıl düzenlenen 2. Uluslararası turda olduğu gibi, bu yıl da yol bisikleti disiplinine uygun, teknik iniş ve tırmanışların yer aldığı etaplar planlandı. Organizasyon, elit erkekler kategorisinin yanında genç sporculara ve çocuklara yönelik yan yarışlarla da bir bisiklet festivali niteliği taşıyor. Karadeniz’in değişken hava koşulları ve rüzgar etkisi, özellikle kıyı etaplarında strateji belirleyici unsurlar arasında öne çıkıyor.
Katılımcılar, ülkeler ve rakamlar
Kurtuluş Yolu Bisiklet Turu, ilk uluslararası edisyonuna göre ciddi bir büyüme kaydederek, Türkiye’nin Karadeniz odaklı en geniş katılımlı yol bisikleti organizasyonlarından biri konumuna geldi. 2024’te gerçekleştirilen ikinci turda 18 farklı ülkeden 115 lisanslı sporcu mücadele ederken, tempolu etaplar boyunca yerli ve yabancı toplam 120’ye yakın bisikletçi Karadeniz yollarında pedal çevirdi. Bu yılki üçüncü organizasyonda da benzer biçimde Avrupa, Asya ve Kafkasya’dan takımların yer alması, turun bölgesel bir spor markasına dönüşmekte olduğunu gösteriyor.
Takımlar; Türkiye’nin yanı sıra Balkanlar, Orta Avrupa, Orta Doğu ve Türk Cumhuriyetleri’nden gelen kulüpler ile milli karmalardan oluşuyor. Rotaların hem dayanıklılık hem de performans odaklı hazırlanması, profesyonel takımların sezon içi hazırlık takviminde Samsun etabına özel yer açmasına yol açıyor. Organizasyonda, elit erkekler ve gençler kategorilerinin yanı sıra, amatör kulüpler için düzenlenen halk sürüşleriyle de sporun tabana yayılması hedefleniyor.
| Yıl | Ülke Sayısı | Sporcu Sayısı | Gün Sayısı |
| 2024 (2. tur) | 18 | ≈115 | 4 |
| 2025 (3. tur) | Benzer ölçekli, çok uluslu | 100’ün üzerinde bekleniyor | 4 |
Kurtuluş Yolu’nun tarihsel anlamı
Kurtuluş Yolu Bisiklet Turu, klasik bir spor etkinliğinin ötesine geçerek Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün 19 Mayıs 1919’da Samsun’a çıkışıyla başlayan Milli Mücadele sürecini hatırlatan güçlü bir sembol taşıyor. Sporcuların izlediği rota, tarihsel olarak Samsun’dan Havza’ya, oradan da Amasya ve Anadolu içlerine uzanan milli direniş hattının ilk bölümünü temsil ediyor. Böylece yarışın her etabı, yalnızca mesafe ve zaman mücadelesi değil, aynı zamanda Cumhuriyet’in kuruluş hikayesine saygı niteliği taşıyor.
Etapların önemli durakları arasında Tütün İskelesi, Bandırma Vapuru Müzesi çevresi ve Kurtuluş Yolu üzerindeki anıt alanlar öne çıkıyor. Organizasyon boyunca start ve finiş seremonilerinde yapılan konuşmalar, özellikle genç sporculara tarih bilinci ve milli hafıza aktarımı açısından ayrı bir önem taşıyor. Bisiklet turları süresince düzenlenen tematik etkinlikler, konserler ve sergilerle Samsun’un “Kurtuluş şehri” kimliği sporla iç içe bir şekilde yeniden vurgulanıyor.
Samsun’un spor ve turizm vizyonu
Son yıllarda Samsun, hem ulusal hem de uluslararası ölçekte birçok organizasyona ev sahipliği yaparak “spor şehri” kimliğini güçlendiriyor. Bisiklet turları, maratonlar, su sporları yarışları ve salon turnuvalarıyla desteklenen bu vizyon, kentin Karadeniz’de bir cazibe merkezi olmasını sağlıyor. Kurtuluş Yolu Bisiklet Turu ise bu strateji içinde hem hikayesi hem de ölçeğiyle öne çıkan amiral gemisi organizasyonlardan biri haline geldi.
Tur, kent ekonomisine canlılık katarak konaklama, yeme-içme ve ulaşım sektörlerinde ek hareketlilik yaratıyor. Özellikle yaz sonunda düzenlenmesi, turizm sezonunu uzatma ve iç turizmi canlandırma açısından Samsun’a ilave avantaj sunuyor. Yerel yönetimler, federasyon ve sivil toplum kuruluşlarının iş birliğiyle şekillenen model, Anadolu’nun diğer şehirlerine de örnek gösterilebilecek bir spor-turizm entegrasyonu tablosu ortaya koyuyor.
Karadeniz rotasında bisiklet potansiyeli
Karadeniz kıyı şeridinin doğal yapısı, bisiklet sporu için farklı antrenman ve yarış formatlarını destekleyen benzersiz bir ortam sunuyor. Deniz seviyesinden kısa süre içinde yükselen dağlar, teknik tırmanışlar ve inişler için ideal parkurlar oluştururken, sahil bandı düz etaplar ve rüzgarla mücadele gerektiren bölümler açısından öne çıkıyor. Bu coğrafi çeşitlilik, Kurtuluş Yolu Bisiklet Turu’nun hem sporcular hem de antrenörler açısından cazibesini artırıyor.
Son yıllarda kıyı boyunca yapılan bisiklet yolları, kent içi ulaşımda da bisiklet kullanımını teşvik ederken, uluslararası turlar için lojistik altyapıyı güçlendiriyor. Samsun’da düzenlenen organizasyon, Karadeniz’in diğer şehirlerine uzanabilecek bölgesel bisiklet rotaları için de bir başlangıç noktası olarak görülüyor. Böylece Kurtuluş Yolu Bisiklet Turu, yalnızca bir yarış değil, aynı zamanda uzun vadeli bir bisiklet ekosistemi inşasının parçası olarak konumlanıyor.
Güvenlik, çevre ve sürdürülebilirlik boyutu
Kurtuluş Yolu Bisiklet Turu’nun planlanmasında yol güvenliği, çevresel etkiler ve sürdürülebilirlik kriterleri öne çıkan başlıklar arasında yer alıyor. Etaplar boyunca güzergah üzerindeki araç trafiği, belirli saat aralıklarında kontrollü şekilde düzenlenerek sporcuların ve izleyicilerin güvenliği sağlanıyor. Parkur kenarlarında görev alan sağlık ekipleri, motosikletli refakatçiler ve teknik destek araçları, profesyonel yol bisikleti standartlarına uygun bir organizasyon altyapısı sunuyor.
Organizasyonda tek kullanımlık malzeme tüketiminin azaltılması, atıkların ayrıştırılması ve geri dönüşüm noktalarının kurulması gibi çevre odaklı uygulamalar giderek daha fazla önem kazanıyor. Tur boyunca “her pedalda temiz çevre” ve benzeri temalarla hazırlanan iletişim kampanyaları, Karadeniz’in doğal dokusunun korunmasına vurgu yaparak farkındalık yaratıyor. Bisikletin sürdürülebilir ulaşım aracı olarak öne çıkarılması, şehir içi trafiğin ve karbon salımının azaltılmasına yönelik uzun vadeli hedeflerle de örtüşüyor.
Gençler, kadınlar ve halk etabı
Kurtuluş Yolu Bisiklet Turu, yalnızca elit sporcuları değil, geniş halk kesimlerini de içine alan bir spor şöleni olma iddiası taşıyor. Çocuk etabı ve gençler kategorisindeki yarışlar, bisiklete yeni başlayan sporcular için hem motivasyon hem de deneyim kazanma fırsatı sunuyor. Özellikle Samsun merkez ve ilçelerdeki okullardan organizasyona dâhil edilen öğrenciler, hem Kurtuluş Yolu’nun tarihini yerinde görme hem de sporla iç içe bir gün yaşama şansı buluyor.
Son yıllarda kadın bisikletçilere ayrılan kategorilerin ve destek programlarının artması, organizasyonun kapsayıcılık niteliğini güçlendiriyor. Halk sürüşleri sayesinde amatör bisiklet severler de profesyonel parkurun belirli kısımlarında kontrollü olarak pedal çevirerek aynı atmosferi soluyabiliyor. Böylece etkinlik, Samsun’da bisiklet kültürünün kalıcı hale gelmesine katkıda bulunan bir şehir festivali kimliği kazanıyor.