Amerika’nın Meydan Okuması: Baloncu Yarışlarının Prestijli Ödülü
Albuquerque Uluslararası Balon Şenliği, her yıl gökyüzünde gerçekleştirilen spektaküler etkinliklerle biliniyor. Ancak 2025 yılında, balon sporlarının en ünlü ve prestijli yarışlarından biri olan America’s Challenge Gas Balloon Race (Amerika’nın Meydan Okuması Gaz Balon Yarışı) yapılmadı. Bu kararın ardında, Avrupa’da düzenlenen Gordon Bennett Cup’ın organize edilmesi ve balon sistemlerinin zamanında ulaştırılamaması yatıyor.
Gordon Bennett Cup yarışması bu yıl Fransa’nın Metz şehrinde Eylül ayında yapıldı. Balon fiesta yöneticileri, uluslararası standart gaz balon sistemlerinin Albuquerque’ye nakledilmesi için yeterli zamanın olmadığını açıklamıştır. Bu nedenle, 2025 yılı için planlanan America’s Challenge yarışı iptal edilmek zorunda kalmıştır.
Yarışın Tarihçesi ve Önemi
America’s Challenge, dünya balon sporlarının en prestijli iki yarışından biridir. Diğeri, 1906 yılında kurulan ve dünyanın en eski hava yarışı olarak kabul edilen Coupe Aéronatique Gordon Bennett’dir. America’s Challenge yarışı, 1995 yılında Albuquerque Uluslararası Balon Şenliği tarafından, Amerikan balon sporu için sabit bir uluslararası sahne oluşturma amacıyla kurulmuştur.
Yarışın kurucusu Mark Sullivan, balon sporu dünyasının en yüksek onurlarından biri olan Montgolfier Diploması’nın sahibidir. Sullivan’ın vizyonu, Amerikan spor camiasını dünyanın en prestijli balon spor etkinliklerine tanıtmak ve katılımını artırmaktı.
İstatistikler ve Rekorlar
1995 yılından bu yana 28 yıl içinde America’s Challenge 25 kez gerçekleştirilmiştir. Toplamda 12 ülkeden en az 276 takım ve 224 uçuş kaydedilmiştir. En fazla takım katılımı 2000 yılında 25 takımla sağlanmıştır.
| Kategori | Değer |
| Toplam Kat Edilen Mesafe | 237.095 km (147.269 mil) |
| Toplam Uçuş Süresi | 7.556 saat |
| Ortalama Mesafe | 1.054 km (654 mil) |
| Ortalama Uçuş Süresi | 34 saat |
| En Uzun Mesafe Rekoru | 3.670,76 km (2275,87 mil) – 2017 |
| En Uzun Süre Rekoru | 71+ saat – 2011 |
Yarışı Kazananlar
Richard Abruzzo, America’s Challenge yarışının en başarılı pilotu olarak beş kez birincilik elde etmiştir. Abruzzo’nun başarıları, balon sporu tarihinde önemli bir yere sahiptir. Kendisi ayrıca FAI Montgolfier Diploması almış ve uluslararası balon camiasında büyük saygı görmüştür.
Diğer başarılı pilotlar arasında Peter Cuneo ve Barbara Fricke dört kez, Andy Cayton üç kez birincilik yaşamıştır. Mark Sullivan ve Cheri White ile David ve Alan Levin ikişer kez yarışı kazanmışlardır.
Gaz Balon Teknolojisi ve Gerçeklikler
America’s Challenge yarışında kullanılan balonlar, maksimum 1.000 metreküp hacme sahiptir (yaklaşık 37.000 fit küp). Başarılı bir yarış için pilotlar, sınırlı miktardaki gaz ve balast (ağırlık) ile ormanlar arasında stratejik kararlar almalıdırlar.
Uçuş sırasında pilotlara yalnızca başlangıçta yüklenen gaz, balast, enstrümanlar ve yiyecek-su gibi malzemeleri kullanma imkanı vardır. Bir arabanın benzin istasyonunda yakıtlanması gibi, balonlar havada “yakıtlanamamaktadır”.
Yarışmada en temel strateji, güneş ışınlarının gaz genleşmesini sağladığı sabah saatlerinde yükselmek ve akşam soğuması sırasında alçalmaktır. Pilotlar, bu doğal fizik olaylarını maksimum şekilde kullanarak gaz ve balast kayıplarını minimize etmeye çalışmaktadırlar.
2025 Yılında Neler Oldu?
Albuquerque International Balloon Fiesta, 53. yıl dönümünü Ekim ayında kutladı. Ancak bu yılki etkinliğe gaz balon yarışları katılmadı. Dönem uyumsuzluğu, uluslararası balon sistemlerinin hazırlanması ve taşınmasında önemli bir engel oluşturmuştur.
2026 yılında gaz balon yarışlarının Balloon Fiesta’ya dönüp dönmeyeceği henüz belirsizdir. Balon Fiesta yöneticileri, gelecek yılların planlarında bu konuya dikkat çekeceğini belirtmiştir.
Maliyetler ve Lojistik
Gaz balon yarışlarında katılım, oldukça yüksek maliyet gerektirir. Yeni bir gaz balon sistemi, üretim tipine ve büyüklüğüne bağlı olarak, beş haneli dolar tutarında bir fiyata sahiptir. Amerika Birleşik Devletleri’nde, America’s Challenge boyutundaki bir balon için hidrojen dolumu, tek (ancak çok günlük) bir uçuş için yaklaşık 1.200 dolar tutmaktadır.
Avrupa’nın bazı bölgelerinde hidrojen maliyeti daha düşük olsa da, nakil, harita takibi ve pilot ekibinin harcamaları toplam masrafları önemli ölçüde artırmaktadır. Bu nedenle, America’s Challenge’a katılım, dünya çapında yüksek düzeyde spor yeterliliğine ve finansal kaynağa sahip pilot ve takımlarla sınırlı kalmaktadır.
America’s Challenge Command Center, yarış süresince 24 saat görev yapmaktadır. Eğitimli kontrol ekipleri, pilotlarla hava trafik kontrolü koordinasyonu, temel hava durumu bilgisi paylaşımı, chase araç yön bulma ve gerekli durumlarda arama kurtarma personeli çağrısı gibi kritik görevleri yerine getirmektedir.
